Yatay Delikler Neden Oval Çıkar? Delik Telafisi ile Baskıda Tam Ölçü Tutturmak

Tasarımda 5 mm çizdiğiniz bir delik, baskıdan çıktığında matkap ucunu kabul etmiyorsa yalnız değilsiniz. FDM baskıda delikler neredeyse her zaman tasarımdan biraz dar çıkar; üstüne bir de yatay (köprü şeklinde basılan) delikler oval bir forma bürünür. Bu yazıda bu davranışın nedenini ve delik telafisi baskı yaklaşımıyla nasıl önüne geçeceğinizi anlatıyoruz.

Deliğin Daralmasının İki Ayrı Nedeni

Sorunu çözmek için önce iki farklı etkiyi ayırmak gerekir:

• Dairesel daralma: Eriyik filament, çeperin iç tarafına doğru hafifçe akar ve büzülür. Bu nedenle dikey eksende basılan yuvarlak deliklerin çapı tasarımdan birkaç onda milimetre küçülür.
• Köprüleme (bridging) sarkması: Yatay bir delikte üst yarım daire desteksiz havada basılır. Sıcak filament aşağı sarkar ve dairenin üst kısmı yassılaşır; sonuç klasik “D” veya oval görünümdür.

Telafi İçin Pratik Yöntemler

İyi haber şu ki bu sapmalar tahmin edilebilir, yani tasarımda önceden hesaba katılabilir.

• Çapı büyütün: Kritik deliklere tasarımda 0.2 – 0.4 mm pay ekleyin. Net değer malzeme ve makineye göre değişir; bir kez test edip kendi telafi miktarınızı not edin.
• Yatay deliği dikeye çevirin: Mümkünse parçayı, deliğin ekseni baskı tablasına dik gelecek şekilde yerleştirin. Böylece köprüleme sorunu tamamen ortadan kalkar.
• Teardrop (gözyaşı) profili kullanın: Yatay delik zorunluysa üstüne küçük bir üçgen tepe ekleyin; bu sayede sarkacak köprü kalmaz ve delik formunu korur.
• Sonradan işleyin: Hassas geçmeler için deliği bir tık küçük basıp matkap veya rayba ile tam ölçüye getirmek en güvenilir yöntemdir.

Hangi Yöntem Ne Zaman?

Vida yuvaları ve kılavuz pimleri gibi hassas geçmelerde sonradan işleme en temiz sonucu verir. Çok sayıda parçada ise telafi payını doğrudan modele gömmek zaman kazandırır. Dekoratif deliklerde çoğu zaman hiçbir önlem gerekmez.

Parçanızda toleransların ne kadar kritik olduğundan emin değilseniz, sipariş öncesi formu üzerinden modelinizi paylaşıp delik telafisi konusunda yönlendirme isteyebilirsiniz. Birlikte en uygun yöntemi belirleyelim.